SPOEDEISENDE HULP

ALARMNUMMER 0900-0111
VHF-kanaal 16
Informatie over maritieme (pech)hulp

De inzet van het Kustwachtvliegtuig bij mogelijke verontreiniging op zee

Op het Kustwachtcentrum krijgen we regelmatig meldingen over mogelijke verontreinigingen op zee. Deze berichten worden verzonden wanneer de ‘European Maritime Safety Agency’ (EMSA) op satellietbeelden een verstoring van het wateroppervlak signaleert. Een verstoring kan veroorzaakt worden door weersomstandigheden, maar ook door verontreiniging door bijvoorbeeld olie of chemicaliën. Ook gisteren ontvingen we zo’n alert.

Satellietfoto’s
Soms is het op de satellietfoto’s duidelijk te zien dat er sprake is van een verontreiniging, bijvoorbeeld wanneer er een duidelijk spoor achter een vaartuig zichtbaar is. Bij het alert dat gisteren werd ontvangen was minder duidelijk te zien wat de verstoring van het wateroppervlak veroorzaakte. Het Kustwachtvliegtuig vloog daarom naar de gemelde positie om de zee te inspecteren. 

Verzamelen van bewijsmateriaal
Als er inderdaad sprake blijkt te zijn van verontreiniging dan wordt er vanuit het Kustwachtvliegtuig bewijsmateriaal verzameld. “We blijven eerst op een afstandje zodat we goede opnames kunnen maken met de Side Looking Airborne Radar”, vertelt luchtwaarnemer Marcel. “Deze zogeheten SLAR detecteert afwijkingen in het wateroppervlak. Dit is een van de belangrijkste bewijslasten voor het Team Maritieme Politie. Indien de lozer nog ter plaatse is zien we het schip op het radarbeeld. Door de positie te markeren kunnen we eigenlijk al met zekerheid zeggen of dat het schip is die de lozing veroorzaakt. Vervolgens willen we zo snel mogelijk naar het schip toe om te zien wat het punt van lozing is. We positioneren het vliegtuig dan voor een foto- en filmronde.”

Side Looking Airborne Radar (SLAR)

“Als die details zijn vastgelegd gaan we een grotere ronde vliegen om het hele beeld vast te leggen. Dit kan dus een schip zijn met een spoor van olie achter zich aan. Door het vliegtuig schuin te laten hangen proberen we te zien of we in de verontreiniging bepaalde kleuren kunnen ontdekken. Als wij die kleuren kunnen zien, dan kunnen wij namelijk bij minerale olie ook de dikte van de laag bepalen en dus de hoeveelheid geloosde olie schatten. Ten slotte roepen we de kapitein op om te vragen waar hij of zij mee bezig is.”

Geen verontreiniging waargenomen
Tijdens de vlucht die gisteren naar aanleiding van het EMSA alert plaatsvond is geen verontreiniging waargenomen. In dit geval kan het dus loos alarm zijn geweest, of de verontreiniging kan al voor het grootste gedeelte zijn opgelost. “Hoe lang verontreiniging zichtbaar blijft hangt af van wind- en zeegang, de grootte van de vlek en de aard van de verontreiniging. Palmolie vervliegt bijvoorbeeld snel. Minerale olie blijft wel langer zichtbaar”, aldus Marcel. 

Kilo’s kolenrestanten overboord
Verontreiniging op zee wordt niet alleen door satellietbeelden ontdekt. Ook tijdens de dagelijkse vliegroutes komen de luchtwaarnemers regelmatig verschillende soorten lozingen tegen. “Ongeveer een maand geleden zagen we een schip waar kilo’s kolenrestanten overboord werden geschept. Toen ze ons zagen vliegen hielden ze hier snel mee op. Maar dan staat het al op film”.